|
Ngày Nhân Quyền cho Việt Nam đã thành hình theo một diễn tiến khởi đầu từ bang Virginia, vào năm 1994.
Do Nghị Viên Alan Mayer đề xướng và tám đồng viện bảo trợ, ngày 8-2-1994, Hạ Viện tiểu bang Virginia đã thông qua Quyết Nghị số 275, và Thượng Viện Virginia cũng thông qua Quyết Nghị này vào ngày 17-2-1994, quy định ngày 11-5-1994 là Ngày Nhân Quyền cho Việt Nam tại Virginia.
Ngày 25-2-1994, một phái đoàn gồm quý vị lãnh đạo tinh thần và đại diện của Cộng Đồng Việt Nam vùng Hoa Thịnh Đốn, Tổ Chức Quốc Tế Yểm Trợ Cao Trào Nhân Bản đã tới Nghị Viện Virginia tại Thủ Phủ Richmond để chính thức nhận Quyết Nghị 275 từ tay các Nghị Viên và Nghị Sĩ tiểu bang. Trong lễ trao tặng Quyết Nghị định ngày Nhân Quyền cho Việt Nam, Nghị Viên Alan Mayer đã tuyên bố: Lời Kêu Gọi của Cao Trào Nhân Bản công bố ngày 11-5-1994 đã “nói lên nguyện vọng và nỗi khao khát của dân chúng Việt Nam, và nó cũng không khác gì bản tuyên ngôn dành độc lập và các văn kiện lịch sử đòi tự do và công lý của Hoa Kỳ”.
Ngay sau khi Nghị Viện bang Virginia thông qua Quyết Nghị 275 định ngày 11-5 là Ngày Nhân Quyền cho Việt Nam, một nỗ lực đã được phát huy trong Cộng Đồng người Việt Tị Nạn để vận động Quốc Hội Liên Bang Hoa kỳ cùng chấp nhận ngày 11-5 là Ngày Nhân Quyền cho Việt Nam. Tại Thượng Viện Liên Bang, Nghị Sĩ Charles Robb đệ trình Dự Thảo Quyết Nghị số S.R. 168, được đồng bảo trợ của 19 nghị sĩ.
Tại Hạ Viện Liên Bang, nữ Dân Biểu Leslie Byrne đệ trình Dự Thảo Quyết Nghị số H.R. 333, với đồng bảo trợ của 221 Dân Biểu. Cả hai Dự Thảo cùng có nội dung tương tự như Quyết Nghị 275 của Nghị Viện Bang Virginia.
Cộng Đồng Việt Nam khắp các tiểu bang đã tích cực vận động các đại diện dân cử tại địa phương mình nên hai Dự Thảo 168 và 333 đã được Lưỡng Viện Quốc Hội tu chính, trở thành Dự Thảo SJ 168 và thông qua với đa số tuyệt đối, chuyển sang Hành Pháp ngày 20-5-1994. Tổng Thống Bill Clinton ký ban hành ngày 25-5-1994, trở thành Công Luật số 103-258 (Public Law No. 103-258), quy định ngày 11-5-1994 là “Ngày Nhân Quyền cho Việt Nam”.
Từ năm 1995, Ngày Nhân Quyền cho Việt Nam đã được tổ chức trọng thể hàng năm tại trụ sở Quốc Hội Hoa Kỳ.
Như vậy, Ngày Nhân Quyền cho Việt Nam được các nhà lập pháp Hoa Kỳ định vào ngày 11-5 là để đánh dấu ngày công bố Lời Kêu Gọi do Bác Sĩ Quế đưa ra tại Sàigòn, đòi nhân quyền, tự do và dân chủ cho toàn dân Việt Nam, vì “Lời Kêu Gọi” được coi như “phản ảnh ý chí và nguyện vọng của nhân dân Việt Nam”.
Ngày Nhân Quyền cho Việt Nam 11-5 không phải là ngày do Bác Sĩ Quế chọn. Đó là công vận động của tập thể người Việt tị nạn. Nhưng ngày 11-5 không phải là Ngày Nhân Quyền cho người Tị Nạn, vì người tị nạn đang được hưởng những nhân quyền mà người Việt tại quốc nội không có. Theo đúng tinh thần và diễn tiến đưa đến tên gọi của nó, ngày 11-5 là “NGÀY NHÂN QUYỀN cho VIỆT NAM”
Sở dĩ Nghị Viện Bang Virginia định ngày 11-5 là Ngày Nhân Quyền cho Việt Nam, vì bốn năm trước đó, ngày 11-5-1990, Bác Sĩ Nguyễn Đan Quế đã công khai đưa ra Lời Kêu Gọi của Cao Trào Nhân Bản tại Sàigòn, đòi nhà cầm quyền Cộng Sản phải tôn trọng các nhân quyền căn bản của người dân, phải chấp nhận sinh hoạt chính trị đa nguyên, phải trả lại người dân quyền lựa chọn một chính thể phù hợp với nguyện vọng của mình qua bầu cử tự do và công bằng. Sau đó, BS Quế bị bắt, và bị kêu án 20 năm tù vào năm 1991.
Văn bản tiếng Việt của Công Luật 103-258:
Luật quy định “Ngày Nhân quyền Việt Nam” 11 tháng 5
CÔNG LUẬT 03-258 – 25 THÁNG 5, 1994
Nghị Quyết Chung Chọn ngày 11 tháng 5 năm 1994 là "Ngày Nhân Quyền Việt Nam"
Xét rằng ngày 11 tháng 5, 1994, là kỷ niệm lần thứ tư ngày công bố Lời Lêu Gọi của Cao Trào Nhân Bản tại Việt Nam;
Xét rằng Lời Kêu Gọi yêu cầu nhà cầm quyền Hà Nội về việc tôn trọng các nhân quyền căn bản, chấp nhận hệ thống đa đảng và phục hồi quyền của nhân dân Việt Nam được tự chọn thể chế chính quyền qua bầu cử tự do và công bằng, phản ảnh ý chí và nguyện vọng của dân tộc Việt Nam;
Xét rằng tác giả Lời Kêu Gọi và hàng ngàn người Việt vô tội, kể cả các lãnh tụ tôn giáo, đã bị cầm tù bởi Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam vì cuộc tranh đấu bất bạo động của họ cho tự do và nhân quyền;
Xét rằng các nhà lãnh đạo Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam đang tìm kiếm việc mở rộng liên hệ ngoại giao và thương mại với toàn thế giới;
Xét rằng Hiệp Chúng Quốc Hoa Kỳ, trong tư cách lãnh đạo của thế giới tự do, có trách nhiệm đặc biệt trong việc bảo vệ tự do và phát huy việc tôn trọng nhân quyền trên khắp thế giới; và
Xét rằng Quốc Hội hối thúc Hà Nội phóng thích tức thì và vô điều kiện tất cả tù nhân chính trị, cùng với việc phục hồi cho họ tất cả các quyền dân sự và nhân quyền; cam đoan bảo đảm cho mọi người Việt được bình đẳng trước pháp luật, không phân biệt tín ngưỡng, xu hướng chính trị, hay những liên hệ trong quá khứ; phục hồi tất cả nhân quyền căn bản, như tự do ngôn luận, tôn giáo, di chuyển, và lập hội; loại bỏ hệ thống độc đảng và để cho tất cả các tổ chức chính trị được hoạt động mà không bị đe dọa hay quấy nhiễu và công bố một khuôn khổ cùng lịch trình cho bầu cử tự do và công bằng dưới sự bảo trợ của Liên Hiệp Quốc để cho nhân dân Việt Nam được quyền tự chọn cho mình thể chế chính quyền: Bởi các lẽ ấy
Thượng và Hạ Viện của Quốc Hội Hợp Chúng Quốc Hoa Kỳ họp và quyết nghị, Rằng ngày 11 tháng Năm, 1994, được chọn là “Ngày Nhân Quyền Việt Nam” để hỗ trợ cho những nỗ lực của Cao Trào Nhân Bản tại Việt Nam trong công cuộc hoàn thành tự do và nhân quyền cho nhân dân Việt Nam, và Tổng Thống có thẩm quyền và được yêu cầu ban hành một tuyên cáo kêu gọi nhân dân Hợp Chúng Quốc Hoa Kỳ kỷ niệm ngày này với các lễ nghi và hoạt động tương xứng.
Chấp thuận ngày 25 tháng Năm, 1994.
Tổng Thống Bill Clinton ký ban hành thành Công Luật (Public Law) 103-258.
Văn bản tiếng Anh của Công Luật 103-258:
PUBLIC LAW 103-258 – MAY 25, 1994
Public Law 103-258
103d Congress
Joint Resolution Designating May 11, 1994, as "Vietnam Human Rights Day"
Whereas May 11, 1994, is the fourth anniversary of the issuance of the Manifesto of the Non-Violent Movement for Human Rights in Vietnam;
Whereas the Manifesto, which calls upon Hanoi to respect basic human rights, accept a multiparty system, and restore the right of the Vietnamese people to choose their own form of government through free and fair elections, reflects the will and aspirations of the people of Vietnam;
Whereas the author of the Manifesto and thousands of innocent Vietnamese, including religious leaders, are imprisoned by the Socialist Republic of Vietnam because of their nonviolent struggle for freedom and human rights;
Whereas the leaders of the Socialist Republic of Vietnam are seeking to expand diplomatic and trade relations with the rest of the world;
Whereas the United States, as the leader of the free world, has a special responsibility to safeguard freedom and promote the protection of human rights throughout the world; and
Whereas the Congress urges Hanoi to release immediately and unconditionally all political prisoners, with full restoration of their civil and human rights; guarantee equal protection under the law to all Vietnamese, regardless of religious belief, political philosophy, or previous associations; restore all basic human rights, such as freedom of speech, religion, movement, and association; abolish the single party system and permit the functioning of all political organizations without intimidation or harassment and announce a framework and timetable for free and fair election under the sponsorship of the United Nations that will allow the Vietnamese people to choose their own form of government: Now, therefore, be it
Resolved by the Senate and House of Representatives of the United States of America in Congress assembled, That May 11, 1994, is designated as "Vietnam Human Rights Day" in support of efforts by the Non-Violent Movement for Human Rights in Vietnam to achieve freedom and human rights for the people of Vietnam, and the President is authorized and requested to issue a proclamation calling upon the people of the United States to commemorate such day with appropriate ceremonies and activities.
Approved May 25,1994.
LEGISLATIVE HISTORY – S.J. Res. 168
CONGRESSIONAL RECORD, Vol.140 (1994):
May 4, considered and passed Senate.
May 11, considered and passed house, amended
May 17, Senate concurred in house arnendments
|
